U bent hier

Onontdekt deel Veluwe nieuw leven ingeblazen

29-01-2021|DOORARK Natuurontwikkeling

Op de Kemperheide, midden op de zuidelijke Veluwe, gaat ARK Natuurontwikkeling de natuur een enorme oppepper geven. Dankzij een bijdrage van 2.185.000 euro van de Nationale Postcode Loterij gaat het project ‘Rewilding de Veluwe’ dit voorjaar van start. Natuurgebieden worden aaneengesloten en kwijnend monotoon naaldbos verandert in vitaal bos vol leven. Vele planten en dieren profiteren hiervan en Nederland krijgt er zo een prachtig wild natuurgebied bij waar ook wandelaars en natuurliefhebbers hun ogen uit kijken.  

Van verarming naar verrijking

De meeste Nederlanders kennen de Veluwe, met zijn edelherten, wilde zwijnen, heidevelden en bossen als hét natuurgebied van Nederland. Maar door verzuring en stikstofneerslag gaat het op veel plekken in de Veluwe niet goed. Grote stukken bos kwijnen weg en van sommige diersoorten zoals vogels en vlinders is meer dan 70 procent verdwenen. Zo ook op de 1600 hectare grote enclave Schaarsbergen-Kemperheide-Deelen gelegen boven Arnhem. Deze enclave bestaat uit productiebos, militaire terreinen, landbouwgronden, landgoederen en recreatieterreinen. Met ‘Rewilding de Veluwe’ biedt ARK nieuw perspectief voor de Veluwe door het proces van constante verarming en verdroging te stoppen en de ecologische dynamiek weer op gang te brengen.

ARK werkt aan het realiseren van een aaneengesloten en wilde Veluwe (Illustratie Jeroen Helmer)
ARK werkt aan het realiseren van een aaneengesloten en wilde Veluwe (Illustratie Jeroen Helmer)

Florerende veluwe draagt bij aan biodiversiteit

Dorine Manson, Managing Director Nationale Postcode Loterij: “Bescherming en herstel van natuur in Nederland is voor ons een belangrijke motivatie om goede doelen te steunen. De bekende bioloog David Attenborough bepleitte in zijn indrukwekkende film ‘A Life on Our Planet’ dat rewilding één van de mogelijkheden is om klimaatverandering tegen te gaan en biodiversiteit te vergroten. Ook is afgelopen jaar nog maar eens gebleken hoe belangrijk het voor Nederlanders is om plekken in de omgeving te hebben om te kunnen ontspannen in de natuur. Een florerende Veluwe draagt daar enorm aan bij. We zijn blij dat we dankzij onze deelnemers kunnen bijdragen aan de ontwikkeling van natuur die toegankelijk is voor iedereen.”


Grote grazers zorgen voor variatie in de begroeiing waardoor een heel afwisselend landschap ontstaat (Foto: Leo Linnartz)

Leefgebied dieren vergroot

Samen met de gemeente Arnhem, provincie Gelderland, Defensie, agrariërs en de lokale bewoners gaat ARK het landgebruik in en rond de Kemperheide verduurzamen. Versnipperde natuurgebieden worden op elkaar aangesloten en zoveel mogelijk hekken worden verwijderd. Ook wordt gestreefd naar extensivering van de landbouw of andere manieren om het landgebruik te verduurzamen. ‘Rewilding de Veluwe’ brengt ook de ecologische verbinding tussen Planken-Wambuis in het zuidwesten en de Veluwezoom in het oosten dichterbij. Hierdoor wordt het leefgebied van veel dieren enorm vergroot en krijgt de biodiversiteit in het gebied nog een extra impuls.


Kwijnend bos in beeld: eikensterfte op de Veluwe (Foto: Leo Linnartz)

Van levenloos bos naar rijk natuurlijk bos

Bovendien wordt het levenloze productiebos omgezet naar een rijk natuurlijk bos waar de natuur haar gang kan gaan. Grote grazers die grazen op voormalige landbouwgronden brengen voedingstoffen het verarmde bos in, via hun mest. Ook zorgen ze voor variatie in de begroeiing waardoor er een heel afwisselend landschap ontstaat. Dood hout en dode dieren blijven liggen. Samen met de mest van de grazers komt zo de opbouw van een rijkere, levende bodem weer op gang en wordt bovendien CO2 vastgelegd in de bodem. Daardoor verandert de Kemperheide van een levenloos, onontdekt en omheind stukje Veluwe in een natuurgebied waar recreanten hun ogen uitkijken. En waarin allerlei dieren – van vliegend hert tot edelhert – zich thuis voelen.

Jos Rademakers, directeur ARK: “Zo wordt dit stukje Veluwe weer een natuurparel die glanst en een gebied waar planten en dieren floreren. De Kemperheide kan daarmee als voorbeeld dienen voor de rest van de Veluwe en wordt een gebied dat vrij toegankelijk is voor recreanten. We danken de deelnemers van de Nationale Postcode Loterij dat ze dit prachtige innovatieve project mede mogelijk maken.”