U bent hier

Jaarrond vogels kijken bij het Haringvliet

23-04-2018|DOORARK Natuurontwikkeling

Het Haringvliet is van grote betekenis voor tientallen vogelsoorten. Vogels bezoeken het gebied om voedsel te zoeken, te broeden en te rusten. Je kunt in het Haringvliet dan ook het hele jaar vogels kijken. Download de gratis vogelkalender en weet welke vogels je wanneer kunt bewonderen! 

Het Haringvliet als magneet voor vogels, nu en in de toekomst

Het Haringvliet is belangrijk voor vogels en is voor broedvogels als kluut en grote stern door de overheid aangewezen als beschermd natuurgebied. Voor de meeste vogels is het Haringvliet een schakel in hun levenscyclus en verblijven ze er een deel van het jaar. Ze broeden er, om daarna weg te trekken, zoals de grote stern naar Afrika. Of ze broeden elders, zoals smient en goudplevier; die broeden in Scandinavië en Noord-Rusland. Andere vogels trekken door, zoals de visarend. Nederland ligt op een kruispunt van trekwegen en de Delta met het Haringvliet vormt daarin een belangrijk station. Er zijn echter ook echte standvogels, zoals de zeearend. Voor vogels als lepelaar en smient is het gebied ook buiten de broedtijd van belang.

Zeearend
Zeearend

Voedsel

Het Haringvliet is rijk aan voedsel. Vis is een onmisbare voedselbron voor veel kenmerkende vogelsoorten van het gebied, zoals lepelaar, grote stern, fuut, aalscholver en niet te vergeten visarend, zeearend en ijsvogel. In de bodem leven schelpdiertjes, wormen en kreeftachtigen, brandstof voor onder meer kluten en bergeenden. Van planten en hun zaden zijn nog veel meer vogels afhankelijk, zoals grauwe gans, wintertaling en krakeend. De zangvogels op de oevers, zoals de blauwborst en de rietzanger, leven van insecten.

Veiligheid

Een veilige omgeving is het hele jaar door belangrijk voor vogels. Om genoeg voedsel te vinden en in leven te blijven; om te rusten en krachten op te doen voor de trek; om in goede conditie te komen voor het broedseizoen en om een nest met jongen groot te brengen. Als een gebied niet veilig is, gaan vogels het mijden. Maar in het Haringvliet vinden ze rust en veiligheid. Op het grote open water, op de vele eilandjes, en in voor roofdieren ontoegankelijke rietkragen en struwelen. Elke vogel op zijn eigen manier!

Voortplanting

In voorjaar en zomer is het Haringvliet het domein van tientallen soorten broedvogels. De combinatie van veilige nestplaatsen en voedsel maakt dat vogels er hun nesten bouwen, eieren leggen en jongen grootbrengen. Vogels als de grote stern en kluut doen dat op veilige broedeilandjes, of in de rietkraag, zoals de blauwborst, de bruine kiekendief en de kuifeend. In struwelen vind je de geheimzinnige Cetti’s zanger.

Vogels haringvliet
Vogels haringvliet

Naar een dynamische delta

Het Haringvliet is de monding van de Rijn en de Maas. Het ligt in de provincie Zuid-Holland tussen Voorne-Putten en de Hoeksche Waard in het noorden en Goeree-Overflakkee in het zuiden. Met de voltooiing van de Haringvlietdam in 1971 is het Haringvliet veranderd van een brakwatergetijdengebied in een zoet meer. Met grote impact op het vogelleven. Viseters van open water (zoals sterns) en vogels die van bodemdieren leven (steltlopers en meeuwen) zijn minder aanwezig, terwijl planteneters (eenden, zwanen en ganzen) juist meer worden gezien. Gelukkig keert het tij op korte termijn! Vanaf 2018 gaan de Haringvlietsluizen op een ‘kier’. Het water zal brakker worden, vissen kunnen naar binnen trekken en vogels zullen daarop reageren. Het water is nu nog zoet, maar in de toekomst brak. De getijdennatuur die ontstaat, biedt voedsel en rust- en broedplekken voor (trek-)vogels. Ook ontstaan veilige plekken voor vissen om te acclimatiseren op hun tocht tussen zee en rivier.

Het Droomfondsproject Haringvliet

ARK Natuurontwikkeling, Natuurmonumenten, Sportvisserij Nederland, Staatsbosbeheer, Vogelbescherming Nederland en het Wereld Natuur Fonds werken aan een natuurlijker Haringvliet. De financiële bijdrage uit het Droomfonds van de Nationale Postcode Loterij is daarbij een onmisbare impuls. Het Droomfondsproject Haringvliet heeft tot doel de natuur in het Haringvliet te herstellen en verbeteren, en natuurbeleving mogelijk te maken. In bestaande en nieuwe natuur geven we meer ruimte aan water. Daarnaast maken we onder meer unieke uitkijkpunten, een ferryverbinding met Rotterdam en andere steden, en herstellen we schelpdierbanken, belangrijk voor de voedselvoorziening van vogels. We volgen de vis- en vogelstand op de voet.