U bent hier

Loozerheide insectenparadijs

11-10-2017|DOORARK Natuurontwikkeling

De afgelopen jaren werd de Loozerheide in het Kempen~Broek grondig onderzocht op het voorkomen van insecten en andere kleine beestjes. In twee jaar tijd werden 322 soorten gevonden, veel soorten, maar waarschijnlijk slechts het topje van de ijsberg. Onderzoeker Robin Kraaij doet verslag:

“Het is een warme, zonovergoten middag op de Loozerheide. Een grote keizerlibel scheert vlak langs mijn hoofd. Het is een prachtige blauw en groen gekleurde libel die op jacht is naar kleinere vliegende insecten. Een nietsvermoedende langpootmug wordt, voor hij beseft dat er gevaar dreigt, uit de lucht gegrist en vervolgens op een rustige plekje opgegeten. Als ik wat verder loop schieten de vrolijk tsjirpende veldkrekels snel hun zelf gegraven holletjes in. Ver voor mijn schoenen er ook maar in de buurt kunnen komen. Ondertussen vliegen om mij heen vlinders, zoals de prachtig gekleurde koninginnenpage. Welkom op de Loozerheide!

Veldkrekel, foto: Robin Kraaij
Veldkrekel, foto: Robin Kraaij

Het insectenleven op de Loozerheide is erg rijk. Er is bos, heide, grasland en water. Door deze afwisseling is het een paradijs voor alles dat vliegt en kruipt. Een mooi startpunt om wat van dit insectenleven te kunnen bewonderen is om wat tijd door te brengen bij een van de watertjes op het terrein. De ongeveer twintig soorten libellen die in het natuurgebied voorkomen laten zich graag zien. De grote libellen zijn vaak aan het patrouilleren en maken het luchtruim onveilig terwijl de waterjuffertjes kortere stukjes vliegen en wat meer in dekking zitten. Tussen de begroeiing is met wat zoekwerk de zeldzame tengere grasjuffer te vinden. Ook kevers laten zich zien aan de oever. De gewone oeverloopkevers lopen massaal rond over de ministrandjes aan het water. Ze zijn klein en onopvallend maar als je de moeite neemt om ze beter te bekijken blijken ze prachtige glinsterende blauwe vlekjes te hebben.

Tengere grasjuffer, foto: Douwe Schut
Tengere grasjuffer, foto: Douwe Schut

Iets verder van het water, in het hoge gras zijn de vlinders echte aandachttrekkers. Hooibeestjes, dagpauwogen en kleine vuurvlinders fladderen overal rond. Ze profiteren van talloze bloemen met nectar. In het gras zijn nog veel meer dieren te vinden. De grote groene sabelsprinkhaan is een groot dier dat in het gras jaagt op zijn prooi. Ook de fel geel zwart gestreepte wespenspin hangt in zijn web in het hoge gras te wachten op een insect dat zo ongelukkig is om in de val te vliegen. Het gras is ook het domein van allerlei wantsen. Insecten die met een steeksnuit plantensappen drinken of andere insecten aanvallen.

Het bos biedt onderdak aan allerlei dieren die van een wat vochtiger klimaat houden. Er zijn allerlei pissebedden die juist onder boomstronken, waar het extreem vochtig is, helemaal op hun gemak zijn. Hier leven ze samen met miljoenpoten zoals de vlekribbel en duizendpoten zoals de grote aardkruiper. In de bossen is het ook mogelijk om zeldzame hooiwagens tegen te komen. Onder dood hout vind je kleine zwarte hooiwagentjes met korte pootjes. Nemastoma bimaculatum genoemd. Ze vallen op door twee mooie witte stipjes op hun lijf. Op boomstammen en andere wat opener plekken is een nieuwkomer te vinden. De Platybunus pinetorum, die pas een paar jaar in ons land ingeburgerd. Het is een grote hooiwagen die vrij korte pootjes heeft.

De hooiwagen Platybunus pinetorum, foto: Robin Kraaij
De hooiwagen Platybunus pinetorum, foto: Robin Kraaij

Om de Loozerheide heen staat een hek met houten paaltjes. Hierlangs lopen loont zeker de moeite. Deze paaltjes zijn een schuilplaats voor zevenstippelige lieveheersbeestjes. De gewone blinker voelt zich hier ook thuis. Dit is een klein zwart spinnetje dat gele pedipalpen (voelers) heeft. In palen met wat grotere kieren zijn soms ook levendbarende hagedissen te vinden!

Levendbarende hagedis, foto: Robin Kraaij
Levendbarende hagedis, foto: Robin Kraaij

Ook langs het pad is het goed toeven. Hier zijn mierennesten te vinden. Onder andere van de bloedrode roofmier. Deze mieren houden vaak andere mieren als slaaf! Verder zijn er in de mierennesten spierwitte pissebedjes te vinden. Dit blinde mierenpissebedje, zoals deze kleintjes heten, heeft de geur van het mierennest aangenomen en wordt daarom niet opgegeten. Ook het zeldzame bosmierenlieveheersbeestje leeft vaak in de buurt van deze mierennesten. Door bepaalde chemische stoffen worden deze lieveheersbeestjes niet aangevallen door de mieren als ze luizen opeten.

De bovenstaande soorten zijn allemaal tegen te komen op de Loozerheide, maar dit is maar een fractie van het totaal aantal soorten. In twee jaar tijd zijn er maar liefst 322 verschillende soorten insecten en andere geleedpotigen aangetroffen en op naam gebracht. Dit is ongetwijfeld pas het topje van de ijsberg.”

Veenpluis op de Loozerheide
Veenpluis op de Loozerheide

De Loozerheide is een van de gebieden in het Kempen~Broek waar ARK de afgelopen jaren werkte aan natuurontwikkeling. Het gebied is flink veranderd. Kwijnende populieren maakten plaats vochtige ruige graslanden, akkers voor vennen en het gebied wordt begraasd door Exmoor pony’s en taurossen. Samen met de bestaande aangrenzende natuur vormt het een waardevol landschap met een hoge soortenrijkdom.

Wie zelf de Loozerheide wil ontdekken is van harte welkom. De Loozerheide is vrij toegankelijk. Houd wel minimaal 25 meter afstand tot de runderen en paarden in het gebied. Struinen kan, maar zorg er voor dat je niet wegzakt in het veen…