U bent hier

BLOG: Natuur in de stad

27-04-2017|DOORARK Natuurontwikkeling

Natuur in de stad: dat is waar ik mij de laatste maanden mee bezig houd. Degenen die hier al redelijk bekend mee zijn, weten ook gelijk hoe vaag deze titel eigenlijk is. Maar die vaagheid kan hem ook juist sterk maken. Want het legt een vinger op het dilemma waar dit vraagstuk om draait. Soms worden de begrippen gezien als twee uitersten: rechts en links, rond en vierkant en licht en donker.

Maar klopt het wel dat natuur en stad twee uitersten zijn? Het zijn namelijk twee begrippen die op veel verschillende manieren te interpreteren zijn. Vinden natuurbeschermers dat natuur buiten de stad hoort, en architecten en planologen dat er in de stad geen plek is voor natuur? Of is een varen die groeit op een muur in de stad ook al natuur? Een park is aangelegd door de mens, dus is dit dan geen natuur? Natuur is dynamisch en zoekt naar een evenwicht. Maar is de stad ook niet dynamisch door de grote variëteit in ruimtes en het verkeer dat continu verandert? Waarschijnlijk begint je hoofd al te tollen en je brein te kraken: je wilt alles in hokjes stoppen. Ik wil dat ook.

Eiland van Brienenoord. Foto: Gert de Graaf
Eiland van Brienenoord. Foto: Gert de Graaf

Tijdens mijn afstudeerstage bij Delta Talent en ARK Natuurontwikkeling zoek ik naar oplossingen om deze twee domeinen met elkaar samen te brengen als de ontwikkeling van het nieuwe Feyenoord-City in Rotterdam door zal gaan. Het stadion wordt voor de helft op en over de Nieuwe Maas gepositioneerd. In deze stageopdracht is het belangrijk, dat de natuur voordeel heeft bij deze ontwikkeling. Zelf studeer ik aan de opleiding Landcape and Environment Management in Delft, een groene opleiding in de hoogstedelijke Randstad. Ik maakte tijdens mijn studie al vaak kennis met verschillende belangen uit de leefomgeving en hoe dit met elkaar is te integreren. Maar hoe je het ook wendt of keert, het blijft áltijd lastig.

Om te weten te komen wat organisaties in Rotterdam vinden over dit onderwerp wilde ik mensen spreken die mij hun visie en standpunten konden vertellen. Ik stuurde mailtjes rond en kreeg natuurlijk niet van iedereen antwoord. Maar van de mensen die wel reageerden, merkte ik gelijk dat het bevlogen mensen waren met heel erg veel kennis en enthousiasme. Ik wilde geen vragenlijst voor me hebben liggen tijdens deze gesprekken en koos dus voor het ongestructureerde interview. Gaandeweg het gesprek zal ik er wel achter komen wat ik te weten wilde komen. Voor mij is er geen goed of fout, ik probeer door een neutrale bril te kijken.

Ik nam de gesprekken op, om alles terug te luisteren, en merkte dat ik toch achter veel handige tips kwam die ik in eerste instantie niet gehoord had. Probeer je interview dus altijd op te nemen, ook al is het verschrikkelijk om je eigen stem terug te horen. ‘Ofzo’ en ‘zeg maar’, leer die woorden maar gelijk af. Maar goed, nu concreet: wat vindt iedereen belangrijk en welke eisen stellen zij?

Het plan moet natuurwaarde opleveren of kunnen dienen als een educatieve functie die zal zorgen voor meer draagvlak bij grotere doelen voor natuur. Waar de ander zegt dat natuur niet het doel moet zijn, maar een middel om aan meerdere functies te kunnen voldoen. Het moet een recreatieve functie hebben, een bepaalde intensiteit aankunnen en drie steigers als eis om verkeer over water aan te kunnen laten meren. Omdat natuur een proces is hoeft er van tevoren ook geen gericht eindbeeld te zijn, maar kan men gaandeweg de ontwikkelingen beslissen wat gewenst is en wat juist niet. En als laatst: de verbindingsfunctie tussen het Eiland van Brienenoord en het stadion is belangrijk.

Dit is het punt waarop ik mijzelf nu bevind terwijl ik deze blog schrijf. Met nog een maand te gaan hoop ik dat ik een advies kan geven, dat een bijdrage kan leveren in het keuzeproces van zowel ARK als die van de Gemeente Rotterdam. We zullen zien waar het stadion strandt….

Niels Buijks
Student Landscape and Environment Management aan Hogeschool Inholland Delft