U bent hier

Kokerjuffer terug in Nederlandse rivier

20-05-2016|DOORARK Natuurontwikkeling

Na minstens 150 jaar is een bijzondere kokerjuffer teruggekeerd in de Nederlandse Rijn. Daarmee lijkt Rijkswaterstaat succes te hebben met het plaatsen van dood hout in de rivier.

Dit concludeert Hydrobiologisch Adviesbureau Klink in het rapport 'KRW-proef: bomen in de Nederrijn-Lek en IJssel' dat vandaag verschijnt.

Rijkswaterstaat legt dode bomen vast in de rivier om het leefgebied te versterken van planten en dieren die hier van nature voorkomen. Sinds 2014 wordt gemeten of dit zogenaamde 'rivierhout' het gewenste effect heeft op het voorkomen van ongewervelde diertjes. Uit de rapportage blijkt dat er nu al 11 soorten zijn aangetroffen die hier in de afgelopen 100 jaar niet meer gezien waren. Het meest opvallende resultaat is de vondst van de Brachycentrus subnubilus, een kokerjuffer. Wel is het spannend of het gunstige effect aanhoudt: naarmate de bomen langer in het water liggen, zouden de exoten kunnen gaan domineren die nu al de stortstenen in de rivier bevolken. Rijkswaterstaat zet het onderzoek voort tot het einde van 2016.

Snelle vestiging

De kolonisatie van de bomen is een proces van weken tot maanden, waarbij het een komen en gaan is van verschillende dieren. Dit proces wordt verstoord als er mosselbanken ontstaan (van de veelal exotische Dreissena-soorten), die op hun beurt de ontwikkeling faciliteren van dominante populaties slijkgarnalen. Hierdoor wordt de vestiging van andere soorten verstoord.

Licht en stroming

Hoe lichter de plek, hoe meer leven er mogelijk is. Dat kan een reden zijn om de bomen ondiep te verankeren. Ook blijkt dat er op bomen in de stroming van een rivier meer karakteristieke soorten zitten dan in een nevengeul, omdat de meeste nevengeulen erg weinig water uit de rivier krijgen en bij lage afvoeren stilvallen.

Onderwaterstofzuiger

De bemonstering heeft plaatsgevonden door takken of wortels af te borstelen. Ook zijn sommige bomen van tevoren met een soort luikje geprepareerd, dat verwijderd kan worden om te kijken welke dieren zich op de bast hebben gevestigd. Helemaal nieuw is de onderwaterstofzuiger, die ongewervelden opzuigt zodat ze geteld en als soort genoteerd kunnen worden.

Bron: Rijkswaterstaat